بازرسی غیر مخرب (NDT) به روش هایی از بازرسی گفته می شود که در آن ها کارایی یک قطعه بدون تغییر یا از بین رفتن آن مورد ارزیابی قرار می گیرد. به عبارتی دیگر به استفاده از روش های فیزیکی برای شناسایی خصوصیات مواد یا آسیب های آن ها بدون ایجاد ضایعات مکانیکی تست غیر مخرب می گویند.
تست های غیر مخرب جایگاه ویژه ای در انواع بازرسی دارند و امروزه بخش عظیمی از بازرسی های صنعتی را به خود اختصاص داده اند. این روش های بازرسی نقشی حیاتی در زندگی انسان ها ایفا می کنند؛ به عنوان مثال اکثر قریب به اتفاق صنعتگران اطمینان از سلامت و ایمنی هواپیماها، وسایل نقلیه، قطارها، خطوط لوله پل ها، نیروگاه ها، پالایشگاه ها، سکوهای نفتی و هزاران نمونه دیگر را با استفاده از تست غیر مخرب مورد بررسی قرار می دهند. در سال های اخیر افزایش تقاضای فرآورده های صنعتی، سبب طراحی کارخانه ها و مراکز صنعتی بزرگ و کوچکی گردیده است که سالیان دراز به طور مداوم مورد بهره برداری قرار می گیرند.
تست غیر مخرب برای کنترل کیفیت قطعات و ماشین آلات در تمامی مراحل ساخت و تولید حتی تا زمان کار مورد استفاده قرار می گیرد. صاحبان صنایع به منظور اطمینان از استمرار عملیات بهره برداری و کیفیت محصولات تولیدی، نیروهای بازرسی فنی را تحت نظارت و سرپرستی مهندسین مجرب قرار می دهند تا این گروه ها با روش های بازرسی غیر مخرب، آزمایش دستگاه ها و محصولات را انجام دهند. این بازرسی ها از ضررهای ناشی از عیوب قطعات تولیدی، خرابی بی موقع دستگاه ها، آتش سوزی ها و انفجارات جلوگیری کرده و بالاخره ضمن حفظ سرمایه های هنگفت، ایمنی کارکنان را نیز تأمین می کنند.
انواع تست های غیر مخرب
بازرسی چشمی
بازرسی چشمی (VT) به روش بازرسی قطعات با استفاده از چشم مسلح یا غیر مسلح گفته می شود. این روش ساده ترین، متداول ترین و مهم ترین نوع بازرسی غیر مخرب است که اغلب اولین مرحله در آزمایش و بررسی قطعه به حساب می آید. تمامی عیوب سطحی اعم از ترک، انحرافات در اندازه قطعه، تخلخل سطحی و… که در معرض دید قرار دارند را می توان به وسیله این بازرسی تشخیص داد. عواملی مانند شدت و نوع نور محیط، شرایط سطح قطعه و تمیزکاری قطعه در بازرسی ویژوال یا بصری اهمیت زیادی دارند. امروزه در تمامی صنایع، این روش تست غیر مخرب می تواند مبنای برنامه ریزی ها برای بازرسی های بعدی و انتخاب نوع آن ها باشد.
